Trafik kazasına karışan bir araç, yetkili servislerde en iyi şekilde onarılıp eski haline getirilse dahi, ikinci el piyasasında hasar kaydı (TRAMER) nedeniyle ekonomik bir değer kaybına uğrar. Hukuk sistemimiz, kusuru olmayan veya daha az kusuru olan araç sahibinin yaşadığı bu ekonomik zararın, kusurlu tarafın Trafik Sigortası (ZMSS) tarafından karşılanmasını güvence altına almıştır.
Bu tazminat kalemine “Araç Değer Kaybı” adı verilmektedir. Peki, bu hakkı elde edebilmek için yasal şartlar nelerdir ve süreç nasıl işlemektedir?
Araç Değer Kaybı Alabilmenin Şartları Nelerdir?
Aracınızdaki değer kaybının karşı tarafın sigorta şirketinden tahsil edilebilmesi için belirli hukuki ve teknik şartların bir arada bulunması gerekmektedir:
- Kusur Durumu: Kazada %100 (tam) kusurlu olmamanız gerekir. Kusursuzsanız veya karşı tarafa göre daha az kusurluysanız (örneğin %50 kusur), karşı tarafın kusuru oranında değer kaybı talep edebilirsiniz.
- Parçanın Daha Önce Hasar Görmemiş Olması: Değer kaybı talep edilecek parçanın, daha önceki başka bir kazada hasar görüp onarılmamış veya değişmemiş olması gerekir.
- Zamanaşımı Süresi: Trafik kazası kaynaklı değer kaybı taleplerinde zamanaşımı süresi, kazanın gerçekleştiği tarihten itibaren 2 (iki) yıldır. Bu süre geçirildikten sonra yapılan başvurular reddedilecektir.
Not: Anayasa Mahkemesi’nin son dönemde verdiği iptal kararlarıyla birlikte, geçmişte uygulanan katı kilometre (km) veya yaş sınırları esnetilmiş olup, piyasa şartlarında değer kaybına uğrayan her araç için başvuru yolu açılmıştır.
Sigorta Şirketleri Gerçek Değer Kaybını Öder mi?
Değer kaybı tahsilatında en sık yapılan hata, araç sahiplerinin doğrudan sigorta şirketine başvurup, şirket tarafından teklif edilen cüzi rakamları kabul etmeleridir. Sigorta şirketleri, genellikle kendi iç hesaplama yöntemlerini kullanarak piyasa gerçeklerinin çok altında ödemeler yapma eğilimindedir. Bu nedenle sürecin, bağımsız eksper raporları ve hukuki bir strateji ile yürütülmesi şarttır.
Değer Kaybı Başvuru Süreci ve Sigorta Tahkim Komisyonu
Değer kaybının tahsili için öncelikle karşı tarafın zorunlu mali trafik sigortasına (ZMSS) yazılı bir başvuru yapılması yasal zorunluluktur. Sigorta şirketinin 15 gün içinde eksik ödeme yapması veya talebi reddetmesi halinde (ya da hiç cevap vermemesi durumunda) uyuşmazlık, Sigorta Tahkim Komisyonu’na taşınır.
Sigorta Tahkim Komisyonu’nda açılacak davalar, genel mahkemelere kıyasla çok daha hızlı (ortalama 4-6 ay içinde) sonuçlanmakta ve bağımsız bilirkişiler (eksperler) vasıtasıyla aracın gerçek pazar değer kaybı kuruşu kuruşuna hesaplanmaktadır.
Sonuç ve Hukuki Aksiyon
Araç değer kaybı süreci, basit bir dilekçe aşamasından ibaret olmayıp; sigorta hukuku, kusur oranlarına itiraz ve tahkim yargılaması gibi teknik hukuki adımlar barındırır. Sigorta şirketlerinin eksik ödemelerine maruz kalmamak ve hak kaybı yaşamamak adına sürecin uzman bir avukat aracılığıyla yürütülmesi maddi menfaatlerinizi koruyacaktır.
Kazaya karışan aracınızın değer kaybı hesaplamasının yapılması, sigorta başvurularının eksiksiz tamamlanması ve Sigorta Tahkim Komisyonu nezdindeki hukuki sürecinizin başlatılması için Kocaçınar Hukuk Bürosu ile iletişime geçerek randevu oluşturabilirsiniz.
